Auditoriyadan karbon-neytral və avtonom gəmilərə: Azərbaycanın dənizçilik sahəsində əmək resurslarının yeni nəsil gəmiçiliyə hazırlanması

Xülasə

Dənizçilik sektoru iki qlobal meqatrendin – dekarbonizasiya və avtomatlaşdırmanın təsiri ilə ciddi bir transformasiyadan keçir. Avtonom Dəniz Gəmiləri (MASS) və yaşıl texnologiyalar əməliyyat standartlarını dəyişdirir və dənizçilər, mühəndislər və sahil əsaslı personal üçün tələb olunan bacarıqları yenidən müəyyənləşdirir. Bu dəyişikliklər, rəqəmsal sistemlər, süni intellekt, ətraf mühit tələbləri və uzaqdan idarəetmə sahəsində bacarıqlı yeni bir dənizçi nəslinin hazırlanmasını tələb edir. Bu xülasədə Azərbaycan üçün bu dəyişikliklərə necə cavab verilə biləcəyi araşdırılır və gələcəyə hazır dənizçilik işçi qüvvəsinin formalaşdırılması yolları təklif olunur. Qlobal standartlara uyğun Dəniz Təhsili və Təlimi (MET), kursant hazırlığında süni intellekt və kibertəhlükəsizliyin inteqrasiyası, və Bakı Gəmiqayırma Zavodu kimi resursların innovasiya və bacarıq inkişafında istifadəsi vurğulanır. Təhlil beynəlxalq çərçivələrə, MASS sahəsində lider ölkələrin təcrübəsinə və qlobal işçi qüvvəsi hazırlığı müqayisələrinə əsaslanır.

Abstract (English)

The maritime sector is undergoing a major shift driven by two global megatrends: decarbonization and automation. Maritime Autonomous Surface Ships (MASS) and green technologies are reshaping operational standards and redefining the skills needed for seafarers, engineers, and shore-based personnel. These changes call for a new generation of maritime professionals skilled in digital systems, AI, environmental compliance, and remote operations. This abstract examines how Azerbaijan can respond to these changes by building a future ready maritime workforce. It emphasizes aligning Maritime Education and Training (MET) with global standards, integrating AI and cybersecurity into cadet training, and leveraging assets like Baku Shipyard for innovation and skill development. The analysis draws on international frame works, lessons from MASS pioneers, and global workforce readiness comparisons.

Аннотация

Морской сектор переживает значительные преобразования под влиянием двух глобальных мегатрендов: декарбонизации и автоматизации. Автономные суда (MASS) и экологически чистые технологии меняют стандарты эксплуатации и переопределяют требования к компетенциям моряков, инженеров и берегового персонала. Эти изменения требуют появления нового поколения морских специалистов, обладающих навыками в области цифровых систем, искусственного интеллекта, экологического регулирования и удалённого управления. Данная аннотация рассматривает, как Азербайджан может ответить на эти вызовы, сформировав кадровый потенциал, готовый к будущему. Акцент сделан на приведении морского образования и подготовки (MET) в соответствие с международными стандартами, интеграции искусственный интеллект и кибербезопасности в подготовку курсантов, а также использовании таких активов, как Бакинский судостроительный завод, для инноваций и развития навыков. Анализ основан на международных рамках, опыте лидеров в области MASS и глобальных сравнениях готовности рабочей силы.

Açar sözlər: dənizçilik işçi qüvvəsi, avtonom dəniz gəmiləri, gəmiçiliyə süni intellektin tətbiqi, dəniz təhsili, Azərbaycan, dekarbonizasiya, avtomatlaşdırma, rəqəmsal təlim

Keywords: maritime workforce, MASS, AI in shipping, maritime education, Azerbaijan, decar bonization, automation, digital training

Ключевые слова: морская рабочая сила, автономные суда (MASS), искусственный ин теллект в судоходстве, морское образование, Азербайджан, декарбонизация, автоматиза ция, цифровое обучение

Tam mətn

PDF görünmürsə, yeni pəncərədə açın və ya yükləyin.